arin JS
Home page Ad

‘अनुभूति यायेफइ कथंया परिवर्तन हयाः क्यने’

Jheegu Sah – Birajkaji Rajopadhyaya,    २०७९ कार्तिक २९, मंगलबार    वर्गीकृत राजनीति

आसन्न आम निर्वाचनय् प्रदेश सभा सदस्यया लागिं येँ क्षेत्र नम्बर ८ (क) पाखें शैलेन्द्र मान बज्राचार्यं नं उम्मेदवारी बियादीगु दु । तुतां चिंलिसें चुनावी मैदानय् कुहांवःम्ह बज्राचार्य थ्वयां न्ह्यः संसदया दकले तःधंगु दल नेकपा (एमाले) या उम्मदेवार व न्हापाया संसदीय निर्वाचनय् थ्व हे क्षेत्रय् विजयी जूम्ह राजेश शाक्य व बाम लोकतान्त्रिक गठबन्धनपाखें सत्तारुढ दल नेपाली काँग्रेसपाखें उमदेवार राजु राज जोशीया न्ह्यःने बल्लाःम्ह प्रतिस्पर्धीया रुपं दंवःगु दु । वय्कःया उम्मेदवारी व एजेन्डाया विषयस झीगु सःलिसे जूगु खँल्हाबल्हाया सम्पादित अंशः

न्हापांगु खुसी चुनावी मैदानय् कुहांझाःगु दु । गथे तायाच्वंगु दु ?

जितः ला तसकं न्ह्यइपुसे च्वनाच्वंगु दु व बांलाः नं तायाच्वंगु दु । जि ताः ई न्ह्यःनिसें ल्यायम्हतयत रोजगार बीगुलिसें स्वरोजगार दयेकेगु, आत्मनिर्भर दयेकेगु नितिं सनावयाम्ह, थःगु उद्योग व्यवसाययालिसें त्वाः समाजया उत्थान, विकासया लागिं नं सक्रिय जुयाच्वनाम्ह । राजनीतिइ पलाः तयाः जिं पायछि निर्णय यानागु दु धइगु जितः तायाच्वंगु दु । आः त्वाः, समाजया जक मखु, मुक्कं देयया हे विकासय् ह्याःवनेगु लँ चालाच्वंगु जिं खनागु दु ।

न्हियान्हिथं धइथें घरदैलो, सभा, सम्मेलनय् वनाच्वनागु दु, नागरिक समाजलिसे थःगु योजना, एजेन्डा आदिया बारे प्रत्यक्ष सम्वाद याये खनाच्वंगु दु । आम नागरिकया अपेक्षा, गुनासो दक्वं न्यनाच्वनागु दु । थुकिं जिगु सोचया चाकःयात अझ तब्याकाब्यूगु दु । लिच्वः न्ह्यागु वयेमा, आः थ्व निर्वाचन धुंकाः जिगु सामाजिक गतिविधिं न्हूगु व तब्यागु लँपु ज्वनी ।

छिं थःत स्वतन्त्र उम्मदेवार धयाच्वनादीगु दु । तुतां चिं ला हाम्रो नेपाल पार्टीयागु मखुला ? अले छि गुकथं स्वतन्त्र उम्मेदवार जुल ?

थ्व छगू महत्त्वपूर्ण खँ खः, थुकी सकलें स्पष्ट जुइ आवश्यक जू । खः, आः तुतां चिं हाम्रो नेपाल पार्टीयागु खः तर, थ्व चिं छगू स्पष्ट नीति, योजना, एजेन्डा ज्वनाः वइपिं स्वतन्त्र उम्मदेवारतय् लागिं पार्टीया नां बियाः सुरक्षित दयेकातःगु खः । दलीय चिं हे कथं मखु । स्पष्ट भिजन व प्लान ज्वनाः स्वतन्त्र चुनाव चिं कयाः चुनावी मैदानय् वइपिं उम्मेदवारं त्याकेफइगु परिस्थिती हे मदु आः । छम्ह स्वतन्त्र उम्मेदवारं झिंन्यान्हु, नीन्हु वा लछिया दुने मतदातातयत थःगु चुनाव चिं हे म्हसीका बी फइमखु । छम्ह सक्षम उम्मदेवार चुनाव चिंया हे हुनिं चुनाव बूगु यक्व हे दसु झीगु न्ह्यःने दु ।

भावनाय् जक बाः वनाः मज्यू । छम्ह इमान्दार, स्पष्ट व दूरदर्शी योजना ज्वनाः छुं नं दलया सदस्यता विना स्वतन्त्र उम्मदेवारी बी न्ह्याःसा अज्याःपिं उम्मेदवारया लागिं तुतां चिं सुरक्षित यायेत छगू दलया नामं प्रकृया पूवंकूगु जक खः । तुतां चिंया उम्मेदवार छुं नं छगू दल विशेषया विचार व नियम वा ह्वीप आदिइ चिकाः च्वनेम्वाः । जिलिसें तुतांया उम्मेदवार स्वतन्त्र हे खः ।

धायेबलय् ला तुतां चिंया हे उम्मदेवारतय् नं फरक विचार, फरक सिद्धान्त दइगु सम्भावना दइगु जुल । कन्हय् चुनाव त्यानाः संसदय् हे वंसां तुतांया हे उम्मेदवारत थःथः ल्वानाच्वनीगु परिस्थिती वइमखु धायेफइला ?

तुतां चिनं हे निर्वाचन त्याकूपिं सांसदतय् दथुइ नं संसदय् हे वैचारिक द्वन्द्व अथवा ल्वापु जुइफु । जुइमखु धयाच्वनेमाःगु हे मदु । जूसां उकी छु गलत जुल । आः दुगु तःधंगु राजनीतिक दलतय् दथुइ जक ल्वापु जूगु मदुला । अझ ल्वापु जुयाः पार्टी हे टुक्रा तकं जुल । तर झीगु ल्वापु व उमिगु ल्वापु पाइ । तःधंगु पार्टीइ ह्वीप जारी याइ, विचार चिनाबी, न्ववायेत पार्टीया नेतृत्व पंक्तिं बन्देज तयाबी । छायकि अन पदया लागिं राजनीति जुइगु, सत्ताय् थ्यंकेत अथवा सत्ताय् प्यपुनाच्वनेगु कथंया राजनीति जुइ ।

तुतांया उम्मेदवारतय् दथुइ वैचारिक मतभेद दयाः द्वन्द्व जूसां अन खुल्ला वैचारिक वहस जुइ । सकसिनं थःथःगु बिचाः तयेखनी व फरक फरक बिचाः दथुइ द्वन्द्व जुयाः उकिं हे छगू रचनात्मक लिच्वः पिहांवइ, गुगु लिच्वलं देश समाजयात विकासया लँपुइ न्ह्याकायंकी । जिपिं पदया लागिं वा सत्ताया लागिं ल्वायेमखु । सामूहिक हित व देशया विकासया लागिं वैचारिक अले रचनात्मक द्वन्द्व याये ।

छि ला उद्योग व्यवसाय यानाच्वंम्ह, प्रदेश सांसद जुइुधंकाः छु गज्याःगु योजना न्ह्यःने यंकादी ?

चुनावया झ्वलय् जिं न्ह्यःने हयागु मुख्य एजेन्डा धयागु हे भूमि खः । थनया भूमि ल्यंकेमाल । थनया प्राचीन बस्तीं स्थानीय वासिन्दात धमाधम विस्थापित जुयावनाच्वन । यक्वसिनं थःगु पुलांगु छेँ, थायबाय् त्वःताः वनेधुंकल, वनेगु क्रम न्ह्याना हे च्वंगु मदु । थुकिं दीर्घकालीन रुपं नकारात्मक लिच्वः लाकी । थनया स्थानीय वासिन्दा विस्थापित जुइबलय् थुकिं देय्या हे अर्थतन्त्रथ्यंक लिच्वः लाकी व आः नं लाका हे च्वंगु दु धायेफइ । अथेजुयाः स्थानीय वासिन्दां थःगु पुलांगु छेँ, त्वाःबहाः त्वःतावनेमाःगु स्थितीं मुक्त यायेगु जिगु योजना दु ।

जिगु मेगु एजेन्डा धयागु आर्थिक समृद्धि हे खः । न्हापांगु एजेन्डा व थ्व निगूगु एजेन्डयात नापनापं न्ह्यःने यंकेगु जिगु योजना दु । स्थानीय वासिन्दायात थःगु हे भूमिइ स्थापित यानाः आर्थिक रुपं समृद्ध दयेकेफइ । अले जिं विशेष बः बियागु मेगु एजेन्डा धयागु नेतृत्व पुस्तान्तरण खः । छम्ह हे हाकनं हाकनं व हे पदय् लिसा कयाः च्वनाच्वनेमज्यू । आः जिं नेतृत्व कयाच्वनागु दुसा जिं आवंनिसें हे मेगु पालयया लागिं न्हूगु नेतृत्व विकास यानावनेमा धइगु जिगु मान्यता खः ।

स्थानीय वासिन्दायात थःगु भूमिइ स्थापित यानाः आर्थिक रुपं समृद्ध दयेकेफइ धयादिल, थुकियात स्पष्ट यानादीला ?

स्थानीय वासिन्दा विस्थापित जुइगु धयागु अनया स्थानीय संस्कृति नं विस्थापित जुइगु खः । झीगु गुलिखे पुलांगु जात्रा, संस्कृति आदि आः लोप जुइधुंकूगु अवस्था दु । छाय् ले धायेबलय् उकियात निरन्तरता बीगु सरोकारवाला पुचः, गुथिया मनूत, विज्ञ समाज थःगु थाय् त्वःताः वन । उकिं यानाः पर्यटन ख्यलय् लिच्वः लाइगु जुल । उलि जक मखु, त्वाः त्वःताः वंपिन्सं थःगु पुर्ख्यौली थाय् त्वःतावंपिन्सं पुर्ख्यौली पेशा नं त्वःतल । पुर्ख्यौली पेशाया संरक्षणयात पर्यटनलिसें स्वानाः लाईभ म्यूजियमया परिकल्पना नं जिं दयेकागु दु । स्थानीय सीप व उत्पादनय् केन्द्रित जुयाः छगू त्वाःयात लाईभ म्यूजियम दयेकेगु जिगु सोच दु ।

थ्व परिकल्पना छु खः धकाः सामान्य अर्थय् थुइकेगु खःसा स्थानीय वासिन्दायात हे आवश्यक तालीम बियाः, क्षमता अभिवृद्धि यानाः उकिं थःगु हे पुर्ख्यौली छेँय् च्वनाः थःगु पुर्ख्यौली पेशायात निरन्तरता बी । अन हे थीथी पूजा, जात्रापर्व, नखःचखःया गतिविधि नं न्ह्यानाच्वंगु दइ । नेवाः समाजया अयलाः कायेगु ज्या नं अन हे जुयाच्वनी । तम्वःतयसं थलबल नं अन हे दयेकाच्वनी, सायमिया चिकं साः नं अन हे दइ । थुकथं छगू त्वालं लाईभ म्यूजियमया रुप काइ व पर्यटकतयसं अन त्वालय् दुहांवयेत धेबा पुलाः वइ । थ्व परिकल्पनाय् जिं ओमबहालय् ज्या न्ह्याके हे धुनागु दु ।

थुकथं अन मनूतयसं पुर्ख्यौली छेँय् हे च्वनाः पुर्ख्यौली, हस्तकलाया ज्या हे न्ह्याकी, अले अनं झीगु हे मौलिक, घरेलु उत्पादन नं जुइ । अज्याःगु उत्पादनयात हे झीसं ब्रान्डिङ यानाः राष्ट्रिय जक मखु, अन्तर्राष्ट्रिय बजारय् तक हे थ्यंकेफइ । उकथंया घरेलु उत्पादनया हे अन्तर्राष्ट्रिय ब्रान्डलिसे सहकार्य यासें अनया उत्पादन थन हयेगु, उकिया पलेसा थनया स्थानीय उत्पादनयात अन्तराष्ट्रिय बजारय् थ्यंकेफइ ।

थनया गथुतय् सीप व दक्षता थकयाः उत्पादनय् वनेफत धाःसा नेपाली स्वां विदेशय् निर्यात यायेफइ । तम्वःतयत पायछि लकस दयेकाबी फःसा थलबल भारतं थन हयेगु मखु, थनया थलबल भारतलिसें मेमेगु देशय् वनी । नेवाःतयसं काइगु अयलाः ला वासःया रुपय् छ्यलेगु याः । उकियात ब्रान्डिङ याःसा विदेशी व्हीस्की दुतहयाच्वने मालीमखु । पुर्ख्यौली पेशायात हे कर्पोरेट विजनेशया रुपं न्ह्यःने यंकेगु भिजन जिके दु ।

छिं नेतृत्व हस्तान्तरणया नं खँ ल्हानादिल । धायेबलय् न्यादँ लिपा जुइगु निर्वाचयन् छि दनादीमखुला ?

मेगु निर्वाचनय् नं जि दनेफु तर, थ्व हे थासय् मखु । जि हाकनं प्रदेश सभाय् दनाच्वनेगु, प्रदेश सभासद हे जुयाः ज्या यानाच्वनेगु सा थन मेपिं वयेम्वाःल ला ? जिं थ्व थासय् ज्या यायेगु धइगु न्यादँ खः । जिं गुगु योजना दयेकागु दु, व कथं ज्या यायेत न्यादँ गाक्कं गाः । ज्या हे मयायेगु जूसा ला न्ह्याक्व ई दुसां गाइमखु । जिं थ्व न्यादँ दुने थःगु योजना व एजेन्डाय् ज्या यायेगुनिसें न्यादँ लिपाया लागिं न्हूगु नेतृत्व नं तयार याये । मेगु न्यादँ धुंकाः जिं निर्वाचनय् ब्वति काःसा जिं अझ तःधंगु योजना व राष्ट्रिय स्तरया एजेन्डात ज्वनाः प्रतिनिधि सभाय् वने ।

दकले लिपा छिं जि ब्वँमिपिन्त छु धयादी ?

विकासया लागिं परिवर्तन धइगु सोच ज्वनाः वयागु दु । जि राजनीति यायेमसः । आः खनेदुगु कथंया पदया लागिं खिचातानी, थः थहांवयेत मेपिन्त क्वथुनेगु, क्वत्यलेगु राजनीति जिं मस्यू । जि ज्या याइम्ह मनू खः, ज्या यायेसः । विकास व समृद्धिया लागिं छु यायेमाः, जिं स्यू व जिं यायेगु व हे खः । थुगुसी छकः जिमित विश्वास यानाः स्वयादिसँ । छिकपिन्त निराश यायेमखु, अनुभूति यायेफइ कथंया परिवर्तन हयाः क्यने ।

Detail page ad